Gavurdağı Salata: Ceviz ve Nar

Gavurdağı salata, çoban salatanın daha ince doğranmış, ceviz ve nar ekşili hâlidir. Aynı sebzeler gibi durur, kaşığa gelişi başka olur. Güney sofralarında sık görülür. Evde ince bıçak ve taze ceviz varsa kurulur. Ceviz bayatsa salatayı da acıtır.

İnce doğrama

Üç domates, bir salatalık, bir sivri biber, bir küçük soğan. Çoban salatadaki küpten daha ince, neredeyse saçma boyuna yakın doğrayın. Amaç ezmek değil, her lokmada hepsinin bir arada olmasıdır. Domatesi çok suluysa çekirdeğini alın. Soğan acıysa suda bir dakika tutup süzün.

Maydanozu ince kıyın. Marul bu salatada gövde değildir. Girerse ince ve en son. Kör bıçakla ezilen domates, nar ekşisiyle birlikte çorba olur.

Ceviz ve nar

Yarım su bardağı cevizi iri kırın. Un gibi dövülen ceviz yağ bırakır, salatayı hamurlaştırır. Taze, acılaşmamış iç kullanın. Bayat ceviz, bütün kâseyi bozar. Fıstık da bazı evlerde serpilir; varsa az ve taze olsun, cevizin tamamının yerine geçmek zorunda değildir.

Bir tatlı kaşığı nar ekşisi, iki yemek kaşığı zeytinyağı. Nar ekşisi çok kaçarsa salata boya gibi ekşi olur. Önce tatlı kaşığı, yetmezse birkaç damla. Kısır da nar ekşisi kullanır. İkisini aynı kâsede karıştırmayın; yan yana gidebilirler.

Tuz ve süre

Tuzu en sonda koyun. On dakika dinlensin, daha fazla değil. İnce doğrama suyu çabuk bırakır. Saatlerce önceden soslamak, gavurdağını çökertir. Misafir gecikecekse sebzeyi doğrayın, sosu ve cevizi sofrada katın.

Pul biber isteğe bağlı, bir tutam. İsotlu yağ gezdirmek de olur, salatayı ağırlaştırır. Birini seçin: ya nar ekşisi önde olsun ya acı yağ. İkisi birden bol olursa domates kaybolur.

Yanında ne durur

Kebap, köfte ve yağlı etin yanında gavurdağı ferahlatır. Üzerine yoğurt dökmek, bu salatanın işi değildir. Yoğurtlu salata ayrı kurulur. Ekmek banılır, çünkü dipte nar ekşili bir su kalır. O suyu çöpe dökmeyin, ekmekle alın. Bir gece dolapta kalan salatayı ise banmayın; ekşimiş olabilir.

Çoban salatayla aynı gün ikisini birden yapmak, aynı sebzeyi iki kez doğrama işidir. Birini seçin. İnce doğrama ve ceviz varsa gavurdağı, daha iri ve sade istiyorsanız çoban.

Sık sorulan sorular

Ceviz şart mı? Bu salatanın kıtırıdır. Yoksa çoban salata düşünün. Bayat ceviz koymayın.

Nar ekşisi yoksa? Limon ve bir tutam pekmez bazı evlerde idare eder. Ölçüyü az tutun, tatlı bir salata olmasın.

Önceden yapılır mı? Sebze doğranır, sos ve ceviz son yarım saatte girer. Tuzlu bekletmek su salar.